Generics — turga xavfsiz qayta foydalanish
Muammodan boshlaylik
Son va matn uchun deyarli bir xil quti klassini qayta yozish kerak bo‘lyapti. Bitta umumiy klass tur xavfsizligini saqlasin.
Tushunib olamiz
Generic tur parametri klass yoki metodni turli turlar bilan ishlatadi. T aniq tur bilan almashtiriladi, shuning uchun kompilyator noto‘g‘ri qiymatni oldindan aniqlaydi. Primitive turlar o‘rniga Integer, Double kabi wrapperlar ishlatiladi. Bu Object va qo‘lda cast qilishdan xavfsizroq.
Ishlaydigan misol
Misol Java 21 yoki yangiroq JDK uchun. Kodni Main.java fayliga saqlang. Har darsdagi dastur alohida ishga tushiriladi.
class Quti<T> {
private final T qiymat;
Quti(T qiymat) { this.qiymat = qiymat; }
T ol() { return qiymat; }
}
public class Main {
public static void main(String[] args) {
Quti<String> quti = new Quti<>("Java");
System.out.println(quti.ol().toUpperCase());
}
}
Terminalda: javac -encoding UTF-8 Main.java, keyin java Main. Java Playground’da esa kodni to‘liq joylab Run tugmasini bosing.
Natija va tahlil
JAVA chiqadi. ol() natijasi String ekani kompilyatsiya vaqtidayoq ma’lum.
[!WARNING]
Quti<int>yozib bo‘lmaydi:Quti<Integer>yozing. RawQutibilan ishlash tur tekshiruvini zaiflashtiradi.
Mustaqil mashq
Quti<Integer> yarating va olingan songa 5 qo‘shib chiqaring.
Avval yechimni yopiq holda o‘zingiz yozing. Oddiy qiymat bilan birga chegara holatini ham tekshiring: bo‘sh ma’lumot, nol yoki mos kelmaydigan qiymat dasturingizga qanday ta’sir qilishini kuzating.
Yechim va tekshirish yo‘li
Quti<Integer> q = new Quti<>(10); va System.out.println(q.ol() + 5); natijasi 15 bo‘ladi.
Xulosa
Generic tur parametri klass yoki metodni turli turlar bilan ishlatadi.
Misolni ko‘chirib ishlatgandan keyin qiymatlarni almashtiring va natijani oldindan taxmin qiling. Kutilgan natija chiqmasa, kompilyator xabari yoki bajarilish xatosini birinchi satridan boshlab o‘qing.
Keyingi dars: Exception — xatoni ushlash.
Rasmiy qo‘llanma: Dev.java: Java o‘rganish