Generics va variance
Muammodan boshlaylik
Bir xil quti modelini String va Int uchun alohida takrorlash kerak bo‘lmasin.
Tushunib olamiz
Tur parametri kompilyatsiya vaqtidagi tekshiruvni saqlaydi. Out ishlab chiqaruvchi, in iste’mol qiluvchi rolni ifodalaydi. Nullable qiymat va yuqori chegara alohida talabdir. Har muammoga generic qo‘shish shart emas; konkret funksiya aniqroq bo‘lsa undan boshlang.
Ishlaydigan misol
Kotlin/JVM va JDK 17+ bilan ishlang. Mustaqil misolni Main.ktga saqlang: kotlinc Main.kt -include-runtime -d app.jar, keyin java -jar app.jar. IO misollari lokal terminal uchun; Gradle va coroutine darslaridagi dependency talablariga alohida amal qiling.
class Quti<out T>(private val x: T) { fun ol(): T = x }
fun main() {
val quti = Quti("Kotlin")
println(quti.ol().uppercase())
}
Natija va izoh
KOTLIN chiqadi. Out T bu API’da qaytish tomonda ishlatiladi.
[!WARNING] Out parametrni public qabul qiluvchi argument sifatida ishlatish variance qoidasiga zid bo‘lishi mumkin.
Mustaqil mashq
Ro‘yxatning birinchi elementini nullable qaytaruvchi funksiya yozing.
Avval yechimni ochmasdan o‘zingiz yozing. Natijani oldindan taxmin qiling, so‘ng haqiqiy natija bilan solishtiring. Oddiy kirishdan tashqari bo‘sh qiymat, nol yoki mavjud bo‘lmagan element kabi chegara holatlarini ham tekshiring.
Yechim va tekshirish yo‘li
fun
Xulosa
Tur parametri kompilyatsiya vaqtidagi tekshiruvni saqlaydi.
Misolni ko‘chirib ishlatish bilan cheklanmang: qiymatlarni almashtiring, bitta qoidani o‘zgartiring va qaysi holatda xato chiqishini kuzating. Yangi bilimni kursdagi kichik loyihangizga alohida qadam sifatida qo‘shing.
Rasmiy manba: Kotlin rasmiy hujjatlari
Keyingi dars: Comparator — barqaror saralash va qidiruv.