Private metodlar va domen amallari
Muammodan boshlaylik
Balans maydoniga istalgan qiymat yozilmasin; o‘zgarish faqat tekshiriladigan amaldan o‘tsin.
Tushunib olamiz
Private yordamchi metodlar tashqi API’ni kichik tutadi. Public metod validatsiya va holat yangilashni bir joyga oladi. Encapsulation faqat access modifier emas, invariantni saqlashdir. Ruby reflection bilan ko‘p cheklovlarni chetlab o‘tish mumkin, shuning uchun bu ishonchli kod chegarasi konvensiyasidir.
Ishlaydigan misol
Qo‘llab-quvvatlanayotgan stable Ruby (misollar Ruby 3.3+ sintaksisiga mos) ishlating. Kodni UTF-8 main.rbga saqlang va ruby main.rb bajaring. ruby -v, ruby -c main.rb tekshiradi. Gem va test darslarida Bundler orqali kerakli dependencylarni o‘rnating.
class Hisob
attr_reader :balans
def initialize; @balans = 0; end
def toldir(summa)
tekshir(summa)
@balans += summa
end
private
def tekshir(x); raise ArgumentError unless x.is_a?(Integer) && x > 0; end
end
h = Hisob.new
h.toldir(50000)
puts h.balans
Natija va izoh
50000 chiqadi. Xato kirishda validatsiya yangilashdan oldin bajariladi.
[!WARNING] Avval holatni o‘zgartirib, keyin tekshirish rad etilganda modelni buzadi.
Mustaqil mashq
Pul yechish metodini yozing.
Avval yechimni ochmasdan o‘zingiz yozing. Natijani oldindan taxmin qiling, so‘ng haqiqiy natija bilan solishtiring. Oddiy kirishdan tashqari bo‘sh qiymat, nol yoki mavjud bo‘lmagan element kabi chegara holatlarini ham tekshiring.
Yechim va tekshirish yo‘li
Musbat summa va yetarli balansni tekshirib keyin kamaytiring. Xato holatda balans avvalgidek qolsin.
Xulosa
Private yordamchi metodlar tashqi API’ni kichik tutadi.
Misolni ko‘chirib ishlatish bilan cheklanmang: qiymatlarni almashtiring, bitta qoidani o‘zgartiring va qaysi holatda xato chiqishini kuzating. Yangi bilimni kursdagi kichik loyihangizga alohida qadam sifatida qo‘shing.
Rasmiy manba: Ruby rasmiy hujjatlari, Ruby core API
Keyingi dars: Struct va qiymat modeli.