HasOne va HasMany: ikki tomonga bog‘lanish
Muammodan boshlaylik
Kitob muallifini obyekt sifatida o‘qish va muallif kitoblarini query qilish kerak.
Tushunib olamiz
Yii relation mapida chapdagi ustun bog‘lanayotgan modelga, o‘ngdagi esa hozirgi modelga tegishli. Kitobdan muallifga id => muallif_id, muallifdan kitobga muallif_id => id bo‘ladi. HasOne bitta model yoki null, HasMany collection qaytaradi. Relation getterini chaqirish query beradi, property sifatida o‘qish natijani yuklaydi.
Ishlaydigan misol
Kurs davomida bitta kitoblar-yii2 Basic loyihasida ishlaymiz. Fayl yo‘llari loyiha ildiziga nisbatan beriladi. PHP bo‘laklarini alohida script sifatida bajarmang: klass metodini ko‘rsatilgan klass ichiga, viewni esa views papkasiga joylang. Local server: php yii serve --port=8080. Har bosqichdagi saqlash holatini dars natijasidan tekshiring.
<?php
// models/Muallif.php
namespace app\models;
use yii\db\ActiveRecord;
class Muallif extends ActiveRecord
{
public static function tableName() { return '{{%muallif}}'; }
public function rules()
{
return [[['nom'], 'trim'], [['nom'], 'required'],
[['nom'], 'string', 'max' => 150]];
}
public function getKitoblar()
{
return $this->hasMany(Kitob::class, ['muallif_id' => 'id']);
}
}
// Alohida: Kitob klassiga metod qo‘shing:
public function getMuallif()
{
return $this->hasOne(\app\models\Muallif::class, ['id' => 'muallif_id']);
}
Natija va izoh
Ikki fayl fragmentini ajrating. Local/test muhitda Muallif modeli nomini berib save orqali muallif yarating. Kitobning muallif_idsi null bo‘lsa relation ham null bo‘lsin.
[!WARNING] Relation mapini teskari yozish jim noto‘g‘ri natija berishi mumkin. Jadval nomi emas, model klassi va ustunlar xaritasi ishlatilishini tekshiring.
Mustaqil mashq
Bitta muallifga ikki kitob biriktirib getKitoblar()->count()ni tekshiring.
Avval yechimni ochmasdan o‘zingiz yozing. Natijani oldindan taxmin qiling, so‘ng haqiqiy natija bilan solishtiring. Oddiy kirishdan tashqari bo‘sh qiymat, nol yoki mavjud bo‘lmagan element kabi chegara holatlarini ham tekshiring.
Yechim va tekshirish yo‘li
Count 2 bo‘lsin. Kitobdan muallifga qaytib ayni ID chiqsin. Hali muallif_id rulesga qo‘shilmagan; test/localda serverda bevosita atribut belgilash mumkin, user POST yo‘li keyingi darsda ochiladi.
Xulosa
Yii relation mapida chapdagi ustun bog‘lanayotgan modelga, o‘ngdagi esa hozirgi modelga tegishli.
Misolni ko‘chirib ishlatish bilan cheklanmang: qiymatlarni almashtiring, bitta qoidani o‘zgartiring va qaysi holatda xato chiqishini kuzating. Yangi bilimni kursdagi kichik loyihangizga alohida qadam sifatida qo‘shing.
Keyingi dars: Exists validation va muallif selecti.
Rasmiy manba: Yii 2 rasmiy qo‘llanmasi