Yordam olish — man, --help, tldr, type

~8 daq · Linux · Kirish

Muammodan boshlaylik

tar buyrug'ining bayroqlarini eslay olmaysiz. ls ning qaysi bayrog'i fayllarni hajm bo'yicha tartiblaydi? Har safar Google ga yugurish shart emas — Linux da yordam terminalning o'zida.

Linux da yuzlab buyruq va minglab bayroq bor. Hech kim ularning hammasini yod bilmaydi. Tajribali dasturchini yangi boshlovchidan ajratadigan narsa — buyruqlarni yod bilish emas, kerakli ma'lumotni tez topa olish.

--help — tezkor ma'lumotnoma

Deyarli har bir buyruq --help ni tushunadi:

ls --help

Usage: ls [OPTION]... [FILE]...
List information about the FILEs (the current directory by default).

  -a, --all                  do not ignore entries starting with .
  -h, --human-readable       with -l and -s, print sizes like 1K 234M 2G
  -l                         use a long listing format
  -S                         sort by file size, largest first
  -t                         sort by time, newest first
...

Uzun bo'lsa — less bilan sahifalab (8-dars) yoki grep bilan qidirib (14-dars):

ls --help | less
ls --help | grep size

Sintaksis belgilarini o'qish

Usage: cp [OPTION]... SOURCE... DIRECTORY

cp [OPTION]... SOURCE... DIRECTORY = "bayroqlar ixtiyoriy, bir yoki bir nechta manba, oxirida papka".

man — to'liq qo'llanma

man (manual) — har bir buyruqning batafsil hujjati:

man ls

Ichida harakatlanish (less bilan bir xil):

Masalan, man ls ichida /sort yozing va Enter — saralash haqidagi barcha joylar.

man sahifasining tuzilishi: NAME (nima), SYNOPSIS (sintaksis), DESCRIPTION (batafsil va bayroqlar), EXAMPLES (ba'zida), SEE ALSO (o'xshash buyruqlar).

Bo'limlar

Bir xil nom turli narsalarni bildirishi mumkin:

man passwd          # passwd buyrug'i (1-bo'lim)
man 5 passwd        # /etc/passwd fayl formati (5-bo'lim)

1 — foydalanuvchi buyruqlari, 5 — fayl formatlari, 8 — administrator buyruqlari.

Buyruqni bilmasangiz

man -k "copy files"       # yoki: apropos copy

Tavsifida "copy files" bo'lgan barcha buyruqlarni topadi.

[!INFO] WSL da yoki minimal Ubuntu da (Docker) man sahifalari o'rnatilmagan bo'lishi mumkin. Ubuntu da: sudo unminimize yoki sudo apt install man-db.

tldr — misollar bilan

man — to'liq, lekin uzun. Ko'pincha kerak bo'lgani — 3–5 ta tipik misol. Buning uchun tldr ("too long; didn't read"):

sudo apt install tldr
tldr --update
tldr tar

tar
  Archiving utility.

  - Create an archive from files:
    tar cf target.tar file1 file2 file3

  - Extract a (compressed) archive file into the current directory:
    tar xf source.tar[.gz|.bz2|.xz]

  - List the contents of a tar file:
    tar tvf source.tar

Amaliy ish uchun — eng tez yo'l. Brauzerda ham: tldr.inbrowser.app.

type va which — buyruq nima?

type ls
type cd
type ll
which python3

ls is aliased to `ls --color=auto'
cd is a shell builtin
ll is aliased to `ls -alF'
/usr/bin/python3

• alias — boshqa buyruqning qisqa nomi (30-dars)
• builtin — shell ning o'z ichidagi buyruq (cd, echo, export). Ular uchun man emas, help cd
• fayl — diskdagi dastur; which — uning to'liq yo'li

help cd

Qaysi birini qachon

Nima uchun shunday?

Nima uchun hujjatlar terminalning o'zida — internet bor-ku?

Chunki serverda ishlayotganingizda brauzer yo'q bo'lishi mumkin, internet cheklangan bo'lishi mumkin, va eng muhimi — man sizga aynan shu tizimdagi versiya haqida aytadi. Internetdagi maqola boshqa distributiv yoki eski versiya uchun yozilgan bo'lishi mumkin (masalan, macOS va Linux dagi sed farq qiladi). man esa o'rnatilgan dastur bilan birga keladi va doim mos. Bundan tashqari, terminaldan chiqmasdan ma'lumot olish — ish oqimini buzmaydi.

Xulosa

Eslab qoling:

• buyruq --help — tezkor ro'yxat; | grep bilan qidirish
• man buyruq — to'liq qo'llanma; / — qidirish, q — chiqish
• man -k so'z — buyruqni tavsif bo'yicha topish
• tldr buyruq — amaliy misollar
• type — alias, builtin yoki fayl; which — yo'li; builtin uchun help
• Sintaksis: [ixtiyoriy], ... — ko'p, KATTA — o'zingiz qo'yasiz

Keyingi bo'lim

2-bo'lim: Fayl tizimi — Linux da fayllar qayerda va qanday tartibda joylashgan.